9 сентябрь халык календаренда — аерым бер көн: шул көнне миләш агачына хөрмәт күрсәтергә кирәк дип саналган. Борынгылар бу көнне агачның үзенә генә хас, чынлап та тылсымлы көче булуына ышанганнар
Миләш — саклаучы агач
Иртәгә миләш агачын хөрмәтләү кирәк. Җимешләрне җыйганда, бер өлешен кошларга кышка калдырырга онытмагыз. Бу көнне борынгылар миләштән чәй ясаганнар, аннан кайнатма әзерләгәннәр, кышка запас туплаганнар.
Миләшне борынгы заманнардан ук явызлыктан саклый торган көчле оберег итеп караганнар. Тәлгәшләрне тышкы ишек өстенә элеп куйганнар: ышану буенча, шул рәвешле кара көчләр йортка керә алмый икән. Күп очракта миләшне өй янына утыртканнар — ул фаҗигаләрдән, бәла‑казалардан саклаучы булып торган. Миләшнең мул уңышы — каты салкыннар, бик суык кыш килә дигән билге итеп кабул ителгән.
Бу көнне нинди эшләр башкарырга ярамый?
Миләш көнендә берничә тыюны үтәү мөһим дип саналган — аларны бозу гаиләгә аңлашылмаучанлык, бәхетсезлек китерә ала дигән ышану булган:
- Өйне тәртипсез калдырмаска кирәк. Чисталык һәм тәртип — иминлек һәм муллыкның төп шарты.
- Миләш агачыннан ботаклар кисеп алырга һәм агач янында сүгенергә ярамый. Мондый ихтирамсызлык гаиләне уңыштан мәхрүм итә ала дип ышанганнар.
- Бурычка акча бирмәскә кирәк. Акча гына түгел, ә якын дуслар, файдалы танышлар белән мөнәсәбәтләрне дә югалту куркынычы бар дип саналган.
- Бусагада озак басып тормаска кирәк. Ышану буенча, бу төрле бәла‑казаларның йортка килеп керү юлын ача икән.
- Мәхәббәт мәсьәләләре, хисләрне ачу, яучылау, романтик очрашу өчен начар көн дип санала.
- Бу көнне эре сатып алулар ясаудан тыелыгыз — ялгышу ихтималы зур.
- Юл чатында табылган әйберләрне күтәреп алмаска кирәк. Шулай итеп, башка кешеләрнең бәла‑казасын үзеңә алып керү куркынычы бар икән.
Кызыклы бер йола
Авырудан котылырга теләгән кеше өчен аерым йола булган: икегә аерылган миләш агачын табып, аның арасыннан үтеп чыгарга кирәк дигән ышану булган. Борынгылар шулай иткәндә авыру урманда, артта кала дип ышанганнар.
Миләш көне — бу тик ышанулар гына түгел, ә табигатькә игътибарлы булу, борынгы гореф‑гадәтләрне искә алу һәм халык мәдәниятендә зур урын тоткан гади генә күренгән, әмма бик кыйммәтле агачка лаеклы хөрмәт күрсәтү мөмкинлеге дә.
Нет комментариев